PG Appingedam

Het lijkt zo vanzelfsprekend. In onze gemeente voel je je veilig;
iedereen behandelt elkaar met respect;
mensen met speciale taken en opdrachten maken geen gebruik van hun machtspositie;
kinderen en jongeren kunnen ongestoord meedoen. Daaraan willen we meer aandacht gaan schenken.
Ook omdat daarop wordt aangedrongen vanuit de landelijke kerk.

Veilige kerk gaat over grensoverschrijdend gedrag, discriminatie en (seksueel) misbruik,
deze feiten komen ook binnen de kerk voor.
We moeten ons als leden hiervan bewust worden en zijn. Door dit samen bespreekbaar
te maken en te houden draagt dit bij tot bewustwording en een veilig klimaat.    

De kerkenraad heeft hiertoe een aantal documenten uitgewerkt,
die moeten bijdragen tot bewustwording binnen onze gemeente en
ingeval van ongewenst gedrag dit kenbaar te maken bij een vertrouwenspersoon.
In de plaatselijke regeling PGTA is deze taak van de kerkenraad al opgenomen.
De uitgewerkte documenten zijn op basis van PKN-voorbeeld teksten,
waaraan we samen als kerkenraadsleden en gemeenteleden invulling  zullen moeten geven. 

Daarnaast heeft de landelijke kerk een regeling ingesteld waarin een Verklaring Omtrent Gedrag (VOG)
wordt voorgeschreven voor predikanten, kerkelijk werkers, ambtsdragers
en ook vrijwilligers van lokale gemeenten. Ook moeten er vertrouwenspersonen worden aangesteld.

Een VOG is een verklaring waaruit blijkt dat gedrag in het verleden geen bezwaar
vormt voor het vervullen van een specifieke taak of functie in de samenleving.
Een VOG moet worden aangevraagd voor alle ambtsdragers, de pastoraal bezoekers,
de kerkrentmeesters en diaconaal rentmeesters, vrijwilligers die met jeugd werken en vertrouwenspersonen.

De vertrouwenspersonen bieden een luisterend oor aan degenen die met verhalen,
vragen of meldingen met betrekking tot de veiligheid in de gemeente komen,
adviseren over eventueel te nemen stappen en geven gevraagd en
ongevraagd advies aan de kerkenraad rond gesignaleerde knelpunten.

Onderdeel van een veilige kerk is een gedragscode, waarin de manier waarop
we met elkaar omgaan is vastgelegd. Daarmee willen we heldere verwachtingen
scheppen over de manier waarop we met elkaar omgaan in onze gemeente.
Opgemerkt zij dat er voor predikanten en kerkelijk werkers al een door de synode vastgestelde gedragscode bestaat.

Een veilige kerk is niet vrijblijvend. Als we een gemeente van Jezus Christus willen zijn,
moeten we ook werk maken van een plaats voor mensen met gevoelens van onveiligheid. 

 
Beleidsplan Veilige Kerk – Protestantse Gemeente Tjamsweer Appingedam

De Protestantse Kerk wil een veilige kerk zijn.
Als plaatselijke gemeente binnen dit kerkverband onderschrijft de Protestantse gemeente te Appingedam.

Wij geloven dat de kerk een veilige plek is als:

–            een ieder respectvol met elkaar omgaat;

–            leiderschapsposities niet worden misbruikt;

–            het onrecht van (seksueel) misbruik bestreden wordt;

–            slachtoffers van misbruik zich gehoord en erkend weten.

De basis voor het beleid is allereerst bewustwording binnen de gemeente.
Daarom willen we een aantal praktische zaken regelen vanuit preventief oogpunt.
Daarnaast erkennen we dat grensoverschrijdend gedrag ook in onze eigen gemeente kan voorkomen.
Daarom maken we ook afspraken over wat er moet gebeuren wanneer het onverhoopt toch fout is gegaan.
We werken daarom de volgende stappen uit:

Het is een misverstand te denken dat het thema ‘een veilige kerk’ alleen of vooral over seksueel misbruik gaat.
Onder dit thema verstaan wij dat het leven van de gemeente gekenmerkt wordt door een sfeer en een omgeving
waarbinnen ieder zich veilig en gerespecteerd kan voelen. Dit is een ideaal dat permanente aandacht vraagt,
in het bijzonder van mensen die een leidinggevende functie bekleden. We kunnen bijvoorbeeld gemakkelijk zeggen
dat in onze gemeente niemand wordt gediscrimineerd, achtergesteld of misbruikt, maar wordt dat door ieder ook zo ervaren?
Hebben we voldoende oog voor de kwetsbare leden van onze gemeente? In elke gemeente zitten mensen die in hun persoonlijk leven
traumatische ervaringen hebben opgedaan met seksueel misbruik, soms zelfs binnen de kerk. Zijn we ons dat voldoende bewust?
Hoe gaan we om met thema’s als ‘macht en onmacht’? Er zijn allerlei vormen van grensoverschrijdend en intimiderend gedrag.
Daarbij is er één overeenkomst: het gaat om een verschil in macht, waardoor een van de partijen geen of weinig weerstand kan bieden.
Er wordt misbruik gemaakt van een situatie of positie voor eigen belang. Soms is er sprake van ernstig misbruik,
in andere gevallen lijkt het een licht vergrijp of niet meer dan een onachtzaamheid. Dat wil niet zeggen dat iemand er niet onder lijdt.
Waar liggen de grenzen van wat in vertrouwen wordt gedeeld? Is het onze ervaring dat mensen het durven aangeven als anderen over hun grenzen gaan?
Is het in onze gemeente breed bekend waar men terecht kan in geval van grensoverschrijdend gedrag en hoe vervolgens met die klacht wordt omgegaan?
Het zijn zomaar wat vragen op een rij.

Wanneer iemand vrijwilliger wordt in onze gemeente bespreken we vooraf het gedragsprotocol om heldere verwachtingen te hebben
over de manier we met elkaar omgaan in onze gemeente.
De vrijwilliger kan indien nodig (afhankelijk van de taak) gevraagd worden om een VOG (zie punt 3) aan te leveren.

Tijdens de gemeenteavond van november 2024 informeren we de gemeente hierover en vermelden het gedragsprotocol in het kerkblad.

3. Invoering VOG

Vanaf 1 juli 2025 is het voor beroepskrachten en een aantal vrijwilligers verplicht een Verklaring Omtrent Gedrag aan te leveren.

4. De aanstelling van vertrouwenspersonen

De PG Appingedam heeft een vertrouwenspersoon en zoekt samenwerking in de regio om samen met andere kerkelijke gemeenten
tot meerdere vertrouwenspersonen te komen.
We communiceren hierover helder op de website van de gemeente. Wie zijn de vertrouwenspersonen,
waarvoor kunnen gemeenteleden hen inschakelen en welke stappen worden er vervolgens gezet.

Mochten zich problemen voordoen van grensoverschrijdend gedrag zal het protocol van de PKN worden gevolgd en
maken we gebruik van de expertise van de SMPR ¹).
Informatie hierover is te vinden op de website van PG Tjamsweer-Appingedam.

 1)     Het Protocol voor gemeenten die geconfronteerd worden met (Seksueel) Misbruik in Pastorale en Gezagsrelaties van de Protestantse Kerk
richt zich op het omgaan met mogelijk (seksueel) misbruik binnen pastorale of gezagsrelaties.